Certe voor zorgverleners

Leishmania

 

Verwekker/klinisch beeld

Leishmania, leishmaniasis

Algemene informatie

Leishmaniae zijn weefselparasieten die voornamelijk intracellulair in mononucleaire fagocyten leven. Er zijn meer dan 20 soorten pathogeen voor de mens.  

Klinische beelden zijn:

  • cutane leishmaniasis
  • mucocutane leishmaniasis
  • viscerale leishmaniasis (kala azar)

Het reservoir voor Leishmania is afhankelijk van de geografische locatie en de soort en kan zowel mens als dier (o.a hond, vos, wolf, hazen) zijn. Transmissie vindt plaats door middel van de steek van een zandvlieg. Viscerale Leishmania kan ook direct van mens op mens overgedragen worden, met name via bloed.

 

Zie voor meer informatie de LCI-richtlijn Leishmaniasis

 

Diagnostiek:

  • microscopie: mogelijk op aspiraten van weefsel of biopten, kan echter fout-negatief zijn en soortidentificatie is niet mogelijk. Bij voorkeur materiaal voor PCR aanbieden.
  • serologie: niet zinvol bij cutane leishmaniasis wegens ontbreken meetbare antistofrespons. Goede sensitiviteit bij viscerale leishmaniasis. Serologie kan geen onderscheid maken tussen een reeds doorgemaakte of nieuwe infectie.
  • PCR Leishmania: eerste keus voor de diagnose van cutane leishmaniasis (op huidbiopt van rand actieve laesie).

 

Microscopie

 

afnamemateriaal

huidbiopt (rand actieve laesie), beenmerg, leverbiopt, miltbiopt

bewaarconditie na afname

koelkast (2°-8°C)

inzetfrequentie

Ma/ di/ wo/ do/ vrij

onderzoeksduur

1 dag

 

 

Serologie Leishmania

 

afnamemateriaal

stolbloed

bewaarconditie na afname

koelkast (2°-8°C)

inzetfrequentie

Doorgestuurd naar extern laboratorium

onderzoeksduur

2 weken

 

 

PCR Leishmania

 

afnamemateriaal

EDTA bloed, huidbiopt, beenmerg, leverbiopt, miltbiopt

bewaarconditie na afname

koelkast (2°-8°C)

inzetfrequentie

Doorgestuurd naar extern laboratorium

onderzoeksduur

3-4 weken