Certe voor zorgverleners

Ooginfecties

Algemene opmerkingen over lokale oogheelkundige therapie:

De meeste oogdruppels bevatten conserveermiddelen die, evenals de werkzame stoffen, een allergische reactie kunnen veroorzaken. De meeste oogdruppels veroorzaken na toedienen een prikkelend effect in het oog. Bij combinatie van meerdere soorten oogdruppels een interval van minimaal een minuut aanhouden. Zowel zalf als druppels aanbrengen in de onderste conjunctivaalzak. Toedienen van meer dan een druppel tegelijk heeft geen zin omdat de conjunctivaalzak niet meer dan een druppel kan bevatten. Bij alle ontstekingen van het oog dienen geen contactlenzen en oog make-up te worden gedragen. Algemene opmerking bij alle therapie: Bij twijfel, overleg met een arts-microbioloog.

Hordeolum

Goede resultaten worden verkregen met warme kompressen. Alleen met antibiotica behandelen indien er sprake is van lokale uitbreiding (cellulitis) en klierzwelling. Met name bij immuun gecompromitteerde patiënten

1

flucloxacilline

500 mg

4 dd

p.o.

1 week

2

amoxicilline/clavulaanzuur

500/125 mg

4 dd

p.o.

1 week

2 ►

clindamycine

600 mg

3 dd

p.o.

1 week

Dacrocystitis / preseptale cellulitis orbitae

1

flucloxacilline

500 mg

4 dd

p.o.

1 week

2

amoxicilline/clavulaanzuur

500/125 mg

4 dd

p.o.

1 week

2 ►

clindamycine

600 mg

3 dd

p.o.

1 week

Blefaritis / (Blefaro)Conjunctivitis

Meestal is de ontsteking self-limiting en zijn antibiotica niet geindiceerd. Ooglidhygiene staat centraal in de behandeling: Warme kompressen om korsten los te weken, kraanwater en gaasjes om de ogen schoon te maken en een 1:3 oplossing van babyshampoo in water om oogranden te ontvetten bij recidiverende blefaritiden. Eventueel kunnen kunsttranen worden voorgeschreven

Indien na 14 dagen de conjunctivitis niet duidelijk is verbeterd, is verwijzing naar oogarts geindiceerd.

Bekende bacteriele verwekker

Neisseria gonorrhoeae (neonataal)

Jonger dan 4 weken

1

ceftriaxon

50 mg/kg

1 dd

i.v.

1 week, ogen spoelen met fysiologisch zout

Ouder dan 4 weken

1

ceftriaxon

100 mg/kg

1 dd

i.v.

1 week

Chlamydia trachomatis (neonataal)

Overweeg vader en moeder mee te behandelen

1

azitromycine

20 mg/kg

1 dd

p.o.

3 dagen

2►

erytromycine

leeftijd <  1 week

10 mg/kg

2 dd

i.v.

2 weken

erytromycine

1 week < leeftijd < 4 weken

10 mg/kg

3 dd

i.v.

2 weken

erytromycine

leeftijd > 4 weken

12,5 mg/kg

4 dd

i.v.

2 weken

Oogzalf alleen is onvoldoende en niet nodig naast systemische therapie. Vervolg onderzoek is noodzakelijk om te controleren of de initiele therapie afdoende was. De mogelijkheid van een gelijktijdige Chlamydia longontsteking moet overwogen worden.

Chlamydia trachomatis (volwassene)

1►

azitromycine

1000 mg

 

p.o.

eenmalig

2►

doxycycline

start 200 mg daarna 100 mg

2 dd

i.v.

1 week

Zie ook hoofdstuk Infecties geslachtsorganen, sexueel overdraagbare aandoeningen en obstetrische infecties.

Keratitis

Pseudomonas aeruginosa (mn bij contactlensdragers)

oogheelkundig consult vereist

1

ofloxacine (druppels 0,3%)

1 dr

4-8 dd

in het oog

1-2 weken

+

ofloxacine (zalf 0,3%)

1 appl.

's nachts

in het oog

1-2 weken

2

tobramycine (druppels 0,3%)

1 dr

4-8 dd

in het oog

1-2 weken

+

tobramycine (zalf 0,3%)

1 appl.

's nachts

in het oog

1-2 weken

 

Overig bacterieel

1

tobramycine oogdr. 0,3%

1 dr

4-8dd

in het oog

2 weken

+

tobramycine zalf 0,3%

1 appl

's avonds

in het oog

2 weken

2

ofloxacine (druppels 0,3%)

1 dr

4-8 dd

in het oog

1-2 weken

+

ofloxacine (zalf 0,3%)

1 appl.

's nachts

in het oog

1-2 weken

 

Herpes keratitis/conjunctivitis

Altijd verwijzen naar oogarts

1

aciclovir oogzalf 3%

1 appl.

5 dd

in het oog

tot 3 dagen nadat volledige genezing bereikt is

 

1

aciclovir

400 mg

3-5 dd

p.o.

i.o.m. corneaspecialist

Overweeg toevoeging van dexamethason 0,1 % oogdruppels 8 dd (langzaam afbouwen)

Profylactische dosering:

Indien recidieven met een frequentie van ≥ 3 per jaar

 

aciclovir

400 mg

2 dd

p.o.

 

of

valaciclovir

500 mg

2 dd

p.o.

i.o.m. corneaspecialist

Retinitis

Cytomegalovirus

Komt meestal voor bij immuun incompetente patiënten. Behandeling en nader onderzoek in overleg met arts-microbioloog, infectioloog en oogarts

 

ganciclovir

5mg/kg

2 dd

i.v.

3 weken gevolgd door onderhoudstherapie p.o. tot de immuniteit hersteld is

Alternatief/immuuncompetente patienten:

 

valganciclovir

900 mg

2 dd

p.o.

3 weken, induktietherapie, gevolgd door

 

valganciclovir

900 mg

1 dd

p.o.

onderhoudstherapie tot de immuniteit hersteld is

Candida albicans

 

fluconazol

 

400 mg

 

1 dd

 

 

i.v.

 

 

4 weken

dag 1 : 2 x 400 mg oplaaddosis

Toxoplasma

Altijd contact opnemen, via oogarts met een gespecialiseerd oogheelkundig centrum.

Endophthalmitis

Directe actie noodzakelijk! Altijd doorsturen naar oogarts en consult arts-microbioloog.

Voor start antibiotica materiaal afnemen (conjunctiva, glasvocht en voorste oogkamer) voor kweek en preparaat

Onbekende verwekker

+

vancomycine

25 mg in 0,5 ml

subconjunctivaal

op geleide van kliniek

+

ceftazidim

100 mg in 0,5 ml

subconjunctivaal

op geleide van kliniek

+

dexamethason

5 mg in 1 ml

subconjunctivaal

op geleide van kliniek

 

+

vancomycine

1 mg in 0,1 ml

intravitreaal

op geleide van kliniek

+

ceftazidim

2,2 mg in 0,1 ml

intravitreaal

op geleide van kliniek

+

dexamethason

0,5 mg in 0,1 ml

intravitreaal

op geleide van kliniek

 

+

vancomycine oogdr.

25 mg / 0,5 ml (versterkte druppels )

1 dr

6-8 dd

in het oog

+

gentamicine oogdr.

14 mg/ml (versterkte druppels)

1 dr

6-8 dd

in het oog

+

prednisolon oogdr.

10 mg/ml

1 dr

6-8 dd

in het oog

+

atropine oogdr.

10 mg/ml

1 dr

3 dd

in het oog

Overweeg toevoeging van:

+

vancomycine

1000 mg

2 dd .i.v.

(dosisaanpassing o.g.v. spiegels)

+

ceftazidim

2000 mg

3 dd .i.v.

 

en/of

prednisolon

1 mg/kg

p.o.

3-5 dagen

Bij verdenking mycose

+

amfotericine B

5 µg in 0,1 ml

intravitreaal

 

+

amfotericine B

0,5 mg in 1 ml

subconjunctivaal

 

 

Bekende verwekker

Streptococcus pneumoniae

Intravitreaal en subconjunctivaal vancomycine + dexamethason als boven, en hieraan toevoegen:

+ 1

benzylpenicilline-Na

2 ME

6 dd

i.v.

op geleide van kliniek

of 2►

cefuroxim

1500 mg

3 dd

i.v.

op geleide van kliniek

Staphylococcus aureus

Intravitreaal en subconjunctivaal vancomycine + dexamethason als boven, en hieraan toevoegen:

+ 1

flucloxacilline

2000 mg

6 dd

i.v.

op geleide van kliniek

of 2 ►

cefuroxim

1500 mg

3 dd

i.v.

op geleide van kliniek

Pseudomonas aeruginosa

Intravitreaal en subconjunctivaal ceftazidim + dexamethason als boven, en hieraan toevoegen:

+

ceftazidim

2000 mg

3 dd

i.v.

op geleide van kliniek

Toxoplasma gondii

pyrimethamine

+

sulfadiazine

+

folinezuur

25 mg

 

250 mg

 

5 mg

1 dd

 

4 dd

 

1 dd

p.o.

 

p.o.

 

p.o.

start met oplaaddosis 50 mg

4weken.Controle bloedbeeld

prednisolon toevoegen 60 mg p.o 24 uur na start antibiotica

 

Corneaperforatie

 

clindamycine

+

ceftazidim

+

gentamicine

600 mg

 

2000 mg

 

5 mg/kg

3 dd .

 

3 dd

 

1 dd

i.v.

 

i.v.

 

i.v.

Altijd verwijzen naar een oogarts

 

 

 

op geleide van spiegels